Koniec z upałem i duchotą w domu czy mieszkaniu. Jest rozwiązanie. Sprawdź koniecznie!

Gwarancja, a niezgodność z umową.

 

Do Biura Zarządu Związku „Polskie Okna i Drzwi" zgłasza się wielu nabywców stolarki, którzy mają problemy z egzekwowaniem swoich uprawnień konsumenckich od sprzedawcy lub producenta. Liczne rozmowy i korespondencja w tej sprawie świadczą o tym, że znajomość prawa regulującego te kwestie jest niedostateczna. Dotyczy to zarówno służb handlowych i serwisowych, handlowców i producentów jak i nabywców stolarki - konsumentów. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom naszych czytelników postaramy się poniżej przybliżyć Państwu uregulowania prawne dotyczące sprzedaży konsumenckiej.

W 2002 roku Sejm RP dostosowując nasze prawo do uregulowań obowiązujących w Unii Europejskiej (realizując Dyrektywę 99/44 - w sprawie niektórych aspektów sprzedaży konsumenckiej) uchwalił Ustawę z 27 lipca 2002 roku o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu Cywilnego (Dz.U. nr 141 poz. 1176). Ustawa ta weszła w życie 1 stycznia 2003 roku określając wzajemne relacje sprzedawcy i konsumenta. Z początkiem 2003 roku utraciło moc Rozporządzenie z 25 czerwca 2002 roku w sprawie szczegółowych warunków zawierania i wykonywania umów sprzedaży między przedsiębiorcami, a konsumentami (Dz. U. nr 96 poz. 851). Przestały także obowiązywać przepisy art. 556÷581 Kodeksu Cywilnego dotyczące rękojmii i gwarancji, ale tylko w odniesieniu do sprzedaży konsumenckiej. Nadal na zasadach określonych w Kodeksie Cywilnym odbywa się sprzedaż między przedsiębiorcami (np. sprzedawca nabywający towar od hurtownika lub producenta). Kodeks Cywilny ma zastosowanie do sprzedaży konsumenckiej tylko wtedy, jeżeli danych kwestii nie reguluje Ustawa z 27 lipca 2002 roku. Wymieniona ustawa wprowadza pojęcie „niezgodności towaru z umową". Odpowiedzialność z tego tytułu spoczywa zawsze na sprzedawcy i nie można jej ograniczyć ani wyłączyć. Okres ochrony konsumenta z tego tytułu wynosi 2 lata, poza tym termin ten biegnie od nowa w razie wymiany produktu.

Odpowiedzialność za niezgodność i prawa konsumenta.

Ustawodawca określił katalog obowiązków spoczywających na sprzedawcy. I tak, do jego zadań należy podawanie do wiadomości kupującego ceny oferowanego towaru konsumpcyjnego, a także jego ceny jednostkowej - jeżeli nie zostały one wyrażone tą samą kwotą. Szczególny rodzaj obowiązków spoczywających na sprzedawcy dotyczy sprzedaży na raty, na przedpłaty, na zamówienie, wg wzoru, na próbę oraz przy sprzedaży za cenę przewyższającą 2000 zł. W wszystkich tych przypadkach sprzedawca ma obowiązek dodatkowego potwierdzenia na piśmie wszystkich istotnych postanowień zawartej umowy. Także na żądanie klienta sprzedawca ma obowiązek wyjaśnienia znaczenia poszczególnych postanowień umowy, wydania wraz z towarem wszystkich elementów jego wyposażenia, instrukcji obsługi, konserwacji oraz innych wymaganych dokumentów - wszystkie dokumenty muszą byś sporządzone w języku polskim. Od 1 stycznia 2003 roku sprzedawca odpowiada za niezgodność towaru z umową, a nie jego wadliwość, co było pojęciem węższym.

Co to znaczy? Niezgodność towaru z umową występuje, gdy towar nie spełnia powszechnych, rozsądnych oczekiwań kupującego. Niezgodny z umową jest także towar nieprawidłowo zamontowany i uruchomiony, jeżeli czynności te zostały wykonane w ramach umowy sprzedaży przez sprzedawcę lub przez osobę, za którą ponosi on odpowiedzialność, albo przez kupującego wg instrukcji otrzymanej przy sprzedaży. Z odpowiedzialności za niezgodność towaru z umową sprzedawca jest zwolniony w sytuacji, gdy kupujący o tej niezgodności wiedział lub oceniając rozsądnie powinien był wiedzieć.

Jeżeli przysłowiowy Pan Kowalski nabędzie towar niezgodny z umową może żądać doprowadzenia go do stanu, który wynika z umowy sprzedaży. Swoich roszczeń może dochodzić np. przez nieodpłatną naprawę lub wymianę „uszkodzonego" towaru na nowy, chyba, że naprawa lub wymiana są niemożliwe lub wiążą się z nadmiernymi kosztami. Przy ocenie zbyt wysokich kosztów uwzględniana jest wartość towaru zgodnego z umową oraz rodzaj i stopień stwierdzonej niezgodności. Nieodpłatność naprawy i wymiany oznacza, że sprzedawca ma również obowiązek zwrotu kosztów poniesionych przez kupującego (kosztów demontażu, dostarczenia, robocizny, materiałów oraz ponownego zamontowania i uruchomienia). Jeżeli w terminie dwóch tygodni sprzedawca nie odpowie na żądanie klienta o „doprowadzenie towaru do zgodności z umową", wtedy uznane jest ono za uzasadnione. Natomiast, jeżeli kupujący nie może żądać naprawy lub wymiany z powodu nadmiernych kosztów albo, jeżeli sprzedawca nie zdoła uczynić zadość takiemu żądaniu w odpowiednim czasie, ma on prawo domagać się stosownego obniżenia ceny lub odstąpić od umowy kupna-sprzedaży. Swoje przywileje kupujący traci, jeżeli przed upływem 2 miesięcy od stwierdzenia niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową nie zawiadomił o tym sprzedawcy. Do zachowania terminu wystarczy wysłanie zawiadomienia przed jego terminem.

Gwarancja jakości.

Ustawa z 27 lipca 2002 roku wprowadza wiele zmian w kształcie umowy gwarancji, która również stanowi formę ochrony konsumenta w razie ujawnienia się usterki zakupionego towaru. Udzielenie kupującemu gwarancji następuje bez odrębnej opłaty, przez oświadczenie gwaranta zamieszczone w dokumencie gwarancyjnym lub reklamie. Aby uznać je za zobowiązanie gwarancyjne oświadczenie powinno określać obowiązki gwaranta, gdy właściwości sprzedanego towaru nie odpowiadają cechom wskazanym w tym oświadczeniu. Novum jest to, że za udzielenie gwarancji uważa się nie tylko wydanie dokumentu w postaci karty gwarancyjnej, ale również oświadczenie wyrażone w reklamie wydanego towaru, zapewniające o właściwościach towaru wraz z przyrzeczeniem określonych świadczeń w razie ich braku. Chodzi tu o zwalczanie reklamy celowo oszukującej klientów. Oświadczenie gwarancyjne powinno byś sformułowane w języku polskim, w sposób jasny, zrozumiały i nie wprowadzający w błąd oraz umożliwiający prawidłowe i pełne korzystanie z gwarancji. W dokumencie gwarancyjnym trzeba zamieścić podstawowe dane potrzebne do dochodzenia roszczeń z tytułu gwarancji a w szczególności: nazwę i adres gwaranta lub jego przedstawiciela mającego siedzibę na terenie Polski, czas trwania i terytorialny zasięg ochrony gwarancyjnej, oraz pouczenie, że gwarancja nie wyłącza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnień kupującego wynikający z niezgodności towaru z umową.

Co wybrać?

Co więc ma zrobić klient, któremu wypaczyło się okno lub drzwi, uszkodziło okucie, łuszczy się farba itp.? Jeżeli na dany towar udzielono mu gwarancji ma prawo wyboru reżimu odpowiedzialności, w ramach którego będzie dochodził swoich roszczeń. Może mianowicie skorzystać z gwarancji lub niezgodności towaru z umową. Alternatywność wyboru istnieje przez cały okres ochronny. Wybór przez kupującego uprawnienia np. gwarancji przesądza o zastosowaniu jednego z tych reżimów. Jednak nie definitywnie, lecz tylko w odniesieniu do konkretnej usterki. W razie ujawnienia się kolejnego mankamentu towaru, kupujący będzie mógł skorzystać z instytucji niezgodności z umową. Nie sposób jednoznacznie przesądzić, który ze wskazanych reżimów odpowiedzialności za wady zakupionego towaru będzie w konkretnej sytuacji korzystniejszy. Dokonanie wyboru powinno być poprzedzone staranną indywidualną analizą. Na czym polegają najważniejsze różnice pokazuje poniższa tabela.

 

Gwarancja

Niezgodność z umową

Źródła obowiązków sprzedawcy

Źródłem powstania zobowiązania gwarancyjnego jest umowa między gwarantem a nabywcą. Jej udzielenie nie jest obowiązkowe.

Sprzedawca ma pewne obowiązki z mocy prawa, automatycznie. Odpowiedzialności tej nie można ograniczyć ani wyłączyć.

Podmiot odpowiedzialny

Odpowiada ten kto udzielił gwarancji, czyli gwarant. W praktyce jest to najczęściej producent, ale także importer, hurtownik lub sam sprzedawca. Roszczenie kieruje się bezpośrednio do gwaranta.

Zawsze odpowiada sprzedawca, który - poza drobnym wyjątkiem dotyczącym zapewnień reklamowych - nie może przerzucić tej odpowiedzialności na innych (np. na producenta)

Sposób zaspokojenia roszczeń klienta

W ramach gwarancji najczęściej wchodzi naprawa lub wymiana. O sposobie zaspokojenia w konkretnej sytuacji decyduje gwarant.

Kupujący (bo to on decyduje o formie zaspokojenia) może wybierać między żądaniem naprawy a wymiany towaru na nowy. W dalszej kolejności - po ziszczeniu się określonych warunków - może dochodzić stosownego obniżenia ceny lub odstąpić od umowy.

Długość okresu ochrony konsumenta

W gwarancji termin ten określa gwarant. Może on więc być krótszy lub dłuższy niż dwa lata. Wobec braku stosownej regulacji od treści dokumentu gwarancyjnego zależeć będzie, czy po wymianie towaru na nowy termin ten biegnie na nowo.

Dwa lata od wydania towaru. Poza tym termin ten biegnie od nowa w razie wymiany towaru.

Zakres wadliwości towaru, uzasadniający złożenie reklamacji

Gdy właściwości sprzedanego towaru nie odpowiadają właściwości wskazanej w oświadczeniu gwarancyjnym, zawartym w dokumencie gwarancyjnym lub reklamie.

Nieprzydatność towaru do celu, do jakiego tego rodzaju towar jest zwykle używany, nieodpowiednie właściwościom cechującym towar tego rodzaju oraz niespełnienie oczekiwań opartych na składanych publicznie zapewnieniach sprzedawcy, importera, producenta lub jego przedstawiciela.

Termin na zgłoszenie usterki

Nie ma żadnego ustawowego ograniczenia. Sprzedawca lub gwarant, jeżeli chce może wprowadzić w dokumencie gwarancyjnym jakieś wymogi dotyczące terminu.

Korzystający z reżimu niezgodności towaru z umową traci swoje uprawnienia, jeżeli w ciągu 2 miesięcy od stwierdzenia niezgodności nie zawiadomi o tym sprzedawcy.